Gündelik durmuşda suwuk azot baklary adaty zatlar ýaly görünmezligi mümkin. Diýmek, suwuk azot baklary hakykatdanam haýsy pudaklarda we ýerlerde ulanylýar? Aslynda, suwuk azot baklarynyň ulanylyş senariýalary syrly däl. Esasan, haýwanlardan, ösümliklerden ýa-da adamlardan alnan gan nusgalary, öýjükler, sperma, dokumalar, waksina, wiruslar we deri ýaly biologik nusgalary uzak möhletli saklamak we daşamak üçin ulanylýan suwuk azot baklary oba hojalygynda, maldarçylykda, saglygy goraýyşda, derman senagatynda, azyk senagatynda, ylmy-barlaglarda we beýleki pudaklarda öz ornuny tapýar.
Oba hojalyk pudagynda suwuk azot baklary mallaryň tohumyny köpeltmek üçin doňdurmak, haýwan embrionlaryny we ösümlik tohumlaryny uzak wagtlap pes temperaturada saklamak ýaly işlerde möhüm rol oýnaýar. Milli we sebitleýin maldarçylyk býurolary we stansiýalary ýaly maldarçylyk senagaty edaralary suwuk azot baklaryny doňuzlaryň, sygyrlaryň we guşlaryň spermasy we embrionlary ýaly genetiki materiallary saklamak üçin ulanýarlar. Ekinçilikde bu baklar tohumlary we başgalary saklamak üçin oba hojalyk serişdeleri ammarlarynda ulanylýar.
Saglygy goraýyş pudagynda suwuk azot baklary hassahanalaryň biobanklarynda, merkezi laboratoriýalarynda we onkologiýa, patologiýa, reproduktiw lukmançylyk we diagnostika ýaly dürli bölüm laboratoriýalarynda hökmanydyr. Olar organlary, derini, gan nusgalaryny, öýjükleri, wiruslary pes temperaturada saklamak we bejermek, şeýle hem emeli tohumlandyrmak üçin ulanylýar. Suwuk azot baklarynyň bolmagy kliniki kriolukmançylygyň ösüşini yzygiderli öňe sürýär.
Derman we azyk senagatynda suwuk azot baklary öýjükleri we nusgalary çuňňur doňdurmak we saklamak, pes temperaturada ekstraksiýa etmek we ýokary hilli deňiz önümlerini saklamak üçin ulanylýar. Käbirleri hatda suwuk azotly doňdurma döretmekde hem ulanylýar.
Ylmy-barlag we beýleki pudaklarda suwuk azot baklary pes temperatura usullaryny, pes temperatura ekologiýasyny, pes temperatura supergeçirijiligi barlaglaryny, laboratoriýa ulanylyşlaryny we germplazma ammarlaryny ýeňilleşdirýär. Mysal üçin, oba hojalyk ylmy-barlag ulgamynda we ösümlik bilen baglanyşykly ösümlik serişdeleri ammarynda ösümlik öýjükleri ýa-da dokumalary doňdurma garşy işlemeden soň, suwuk azot gurşawynda saklanmalydyr.
(Uly göwrümli saklamak üçin Haier Biomedikal Biobank Seriýasy)
Kriokonserwasiýa usullaryny ulanmak, öýjükleri pes temperaturada saklamak üçin -196°C suwuk azota goýmak arkaly bu baklar öýjükleriň ösüş ýagdaýyny wagtlaýynça togtadyp, häsiýetlerini saklap, ylmy barlaglaryň netijeleriniň terjimesini çaltlaşdyrmaga uly goşant goşýar. Bu dürli şertlerde dürli görnüşli suwuk azot baklary ajaýyp şöhle saçýar we biologik nusgalaryň howpsuzlygyny üpjün edýär.
Ýerleşdirilen wagty: 2024-nji ýylyň 4-nji ýanwary
